Category Archives: Wampiry-Seriale

„Penny Dreadful” – Moja prywatna audiencja w piekle

Wchodzimy w mroczne uliczki wiktoriańskiego Londynu, gdzie mgła miesza się z dymem z kominów i zapachem krwi. Muszę Ci wyznać – „Penny Dreadful” (Dom grozy) to dla mnie nie jest zwykły serial. Film jest jak list miłosny do klasycznego horroru, napisany krwią i recytowany poezją lorda Byrona.
penny dreadful

Jeśli myślałeś, że widziałeś już wszystko w temacie Frankensteina, Draculi czy wilkołaków, to przygotuj się na to, że ten serial całkowicie zresetuje Twoje oczekiwania. Oto jak ja, jako fan wszystkiego co mroczne, przeżyłem tę podróż do „półświata”.
Wyobraź sobie Londyn końca XIX wieku. Sir Malcolm Murray (Timothy Dalton) i tajemnicza, niemal nadludzka Vanessa Ives (Eva Green) zbierają grupę „wyrzutków”, by odnaleźć zaginioną córkę Malcolma. Dołączają do nich: amerykański rewolwerowiec z mrocznym sekretem (Josh Hartnett) oraz genialny, ale owładnięty obsesją Victor Frankenstein.
Dla mnie Vanessa Ives to najlepiej napisana i zagrana postać kobieca w historii horroru. Eva Green, wykracza poza aktorstwo. Scena seansu spirytystycznego z pierwszego sezonu? Miałem ciarki na plecach i autentycznie bałem się patrzeć w ekran. Widziałem w niej postać rozdartą między świętością, a czystym, demonicznym opętaniem. Nie jest to „dama w opałach” – to kobieta, która patrzy szatanowi w oczy i mówi: „To wszystko, na co cię stać?”.



Zawsze lubiłem historię Victora, ale tutaj… tutaj serce mi pękało. Serial pokazuje Potwora nie jako bezmyślną bestię, ale jako najbardziej ludzką, poetycką i cierpiącą istotę w całym Londynie. Ich relacja – pełna nienawiści, wyrzutów sumienia i filozoficznych debat o sensie istnienia – to dla mnie emocjonalny rdzeń tego serialu.

Serial naprawdę świetnie wygląda. Nie jest to sterylne studio. Czuć ten brud, tę wilgoć piwnic i przepych salonów Doriana Graya. Klimat jest tak gęsty, że można go kroić nożem. Twórcy genialnie połączyli klasyczną literaturę grozy w jedną, spójną opowieść. Tutaj egzorcyzmy, wampiry, wilkołaki i czarownice (wątek z Helen McCrory to majstersztyk!) współistnieją w sposób, który wydaje się całkowicie naturalny.

Warto zauważyć, że ten serial nie traktuje widza jak idioty.
Dialogi są przepiękne, wręcz literackie. To horror intelektualny. Kiedy dochodzi do przemocy, jest ona nagła, brutalna i bardzo krwawa. Serial nie bierze jeńców. „Penny Dreadful” uczy, że w potwornościach też można znaleźć piękno. Prezentuje estetykę, która mnie całkowicie pochłonęła.

Mój Werdykt: Pozycja Obowiązkowa
Jeżeli cenisz, głębię psychologiczną postaci, które są „potworami” nie tylko z nazwy, mroczną, gotycką estetykę doprowadzoną do perfekcji i aktorstwo, które sprawia, że zapominasz o oddychaniu.

…to musisz to obejrzeć. Nie jest to serial na raz – to doświadczenie, do którego ja wracam, gdy tylko zatęsknię za prawdziwym, dystyngowanym mrokiem.

Być Człowiekiem – Being Human, 2011–2014

Kiedy pierwszy raz usłyszałem, że Amerykanie biorą się za remake brytyjskiego Being Human, prychnąłem z politowaniem pod nosem. Jako entuzjasta horroru, który wychował się na surowym, wyspiarskim mroku, spodziewałem się ugrzecznionej, „wybielonej” wersji dla nastolatków.
Wersja z lat 2011–2014, osadzona w bostońskich murach, to dla mnie fascynujący przypadek, gdzie uczeń nie tylko odrobił lekcję, ale w pewnych momentach stał się bardziej drapieżny niż mistrz. Usiądź wygodnie, opowiem Ci, jak ja to widzę – prosto z perspektywy kogoś, kto zęby (i kołki) zjadł na tym gatunku.

być człowiekiem

Zacznę od tego, że ta wersja kupiła mnie swoją skalą i mitologią. Podczas gdy Brytyjczycy trzymali się brudnego realizmu, ja tutaj dostałem epicki, nadprzyrodzony thriller. Śledziłem losy Aidana (wampira z czasów wojny o niepodległość), Josha (neurotycznego wilkołaka) i Sally (ducha uwięzionego w domu), czując, że stawka z każdym sezonem rośnie.
Dla mnie Aidan Waite (Sam Witwer) to jeden z najlepiej napisanych wampirów w historii telewizji. Widziałem w nim autentyczne, fizyczne cierpienie. Kiedy walczył z głodem, nie widziałem modela z plakatu, ale nałogowca w ostatnim stadium. Jego relacja z „ojcem” wampirów, Bishopem, to dla mnie majstersztyk – to mroczny, toksyczny taniec, który przypominał mi najlepsze momenty z Anne Rice, ale bez tej całej barokowej przesady.
Jako fan efektów specjalnych, muszę oddać pokłon twórcom: przemiany Josha są brutalne i bolesne. Musiałem mrużyć oczy, patrząc, jak jego ciało się łamie. Ale to, co mnie najbardziej uderzyło, to jego psychika. Josh nie jest „fajnym” wilkołakiem. On nienawidzi każdego kłaka, który z niego wyrasta. Ta paranoja, to poczucie, że jest bombą zegarową w środku miasta, udzielało mi się przy każdym odcinku.
Przyznam, że na początku Sally mnie drażniła, ale jej wątek stał się jednym z najmroczniejszych. Widziałem, jak z zagubionej dziewczyny zmienia się w istotę, która może pochłonąć cały dom. Motyw „ducha żarłocznego” i eksperymenty z magią śmierci to coś, czego w wersji brytyjskiej brakowało mi w takiej formie. To był czysty, esencjonalny horror paranormalny.

Dlaczego ta wersja została ze mną na dłużej?
Wiesz, co mnie najbardziej zaskoczyło? Bezwzględność. Myślałem, że amerykańska telewizja będzie się bać uśmiercać kluczowe postacie lub pakować ich w sytuacje bez wyjścia. Myliłem się.

Poczucie wspólnoty: Czułem ich więź. To była dysfunkcyjna, potworna rodzina, w którą naprawdę uwierzyłem. Ich dom był jedyną bezpieczną przystanią w świecie, który chciał ich rozszarpać.

Wizualny mrok: Choć obraz był czystszy niż w UK, cienie w Bostonie były głębsze. Sceny wampirzych orgii czy podziemnych walk wilkołaków miały w sobie coś z brudnego, miejskiego podziemia, które uwielbiam.

Rozwój własnej drogi: Cieszyłem się jak dziecko, kiedy od drugiego sezonu serial całkowicie odciął pępowinę od oryginału i poszedł w stronę własnych, mrocznych legend.

Mój Werdykt: Entuzjasta daje „okejkę”
Jeśli szukasz serialu, który:

– Bierze potwory na poważnie (bez brokatu i romansidłowej papki).

– Ma świetne efekty i nie boi się krwi.

– Zostawi Cię z emocjonalnym kacem po każdym finale sezonu.

…to amerykańskie Being Human jest dla mnie absolutnym zwycięzcą. To był rollercoaster, po którym czułem się, jakbym sam spędził noc w tym nawiedzonym domu w Bostonie.

„What We Do In The Shadows” – Co robimy w ukryciu” (Serial, 2019–2024)

Serial kontynuuje formułę mockumentu (dokumentu udawanego) znaną z filmu Taiki Waititiego, ale przenosi ją do Nowego Jorku. Śledzimy losy czwórki wampirów: Nandora The Relentless (starożytnego wojownika), Laszlo (brytyjskiego arystokraty-hedonisty), Nadji (charyzmatycznej romskiej wampirzycy) oraz… Colina Robinsona – wampira energetycznego, który zanudza ludzi na śmierć. Towarzyszy im Guillermo, lojalny (do czasu) sługa, który marzy o przemianie.

wampiry komedia

Jako fan horroru będziesz wniebowzięty, widząc, jak twórcy bawią się konwencjami. Mamy tu wszystko: od wampirów stylizowanych na Nosferatu i Draculę Coppoli, po wilkołaki, zombie, czarownice i nekromantów. To fascynująca podróż przez popkulturę grozy, podana w formie, która sprawia, że szczerze pokochasz te potwory, mimo ich całkowitej nieporadności w XXI wieku.

Czy serial jest straszny? W klasycznym sensie – nie. Ale jako entuzjasta docenisz to, że serial używa mechanizmów horroru do budowania komizmu. Mamy tu nagłe ataki, przemiany w nietoperze, a nawet momenty autentycznego niepokoju (zwłaszcza gdy pojawiają się starożytne byty jak „The Baron”). Napięcie budowane jest przez absurdalność sytuacji – np. wampiry próbujące opłacić podatki lub wysłać e-mail. To horror „komfortowy”, który pozwala Ci obcować z ulubioną estetyką bez konieczności spania przy zapalonym świetle.

To, co ten serial robi z mitologią, to czyste złoto. Colin Robinson (wampir energetyczny) to jeden z najlepszych konceptów w historii gatunku – potwór, który karmi się Twoją irytacją i nudą w biurze. Postać Guillermo z kolei wprowadza motyw „Van Helsinga” w bardzo zaskakujący sposób. Każdy odcinek to nowa lekcja o tym, jak stare legendy (np. niemożność wejścia do domu bez zaproszenia) mogą stać się gigantycznym problemem logistycznym w nowoczesnym mieście.

Choć to komedia, fani efektów specjalnych nie będą zawiedzeni. Charakteryzacja i efekty stoją na najwyższym poziomie. Krew sika na ściany przy każdym nieudanym karmieniu, wampiry rozrywają ofiary na kawałki, a transformacje są wykonane z dbałością o detale, której nie powstydziłby się niejeden „poważny” horror. To wizualna uczta, która pokazuje, że twórcy traktują stronę „potworną” bardzo serio.

Każdy z aktorów (Matt Berry, Kayvan Novak, Natasia Demetriou) to komediowy geniusz, ale ich postacie są zbudowane na fundamentach tragizmu i samotności nieśmiertelnych istot. Klimat serialu to miks gotyckiego mroku z brudem współczesnego Nowego Jorku. Scenografia ich rozpadającej się rezydencji jest genialna – pełna starożytnych artefaktów, trumien i… starych gazet. Muzyka i czołówka („You’re Dead” Normy Tanegi) natychmiast wprowadzają Cię w ten specyficzny, czarny humor.

Werdykt Entuzjasty: Obowiązkowy Relaks dla Fana Grozy
Ten serial to dowód na to, że można śmiać się z horroru, nie odbierając mu godności. To najlepsza rzecz, jaka spotkała wampiry od czasu Wywiadu z wampirem.

Polecam go każdemu, kto:

– Zna na pamięć wszystkie motywy z horrorów i chce zobaczyć ich genialne wyśmianie.

– Szuka serialu, który ma krótkie odcinki, świetne tempo i ogromną dawkę czarnego humoru.